Kiến thức về phân bón
Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây mè (vừng)
0
7575
: 07/06/2013
Gần đây cây mè (vừng) đang được chú trọng phát triển trên những vùng đất cao ven sông Hậu và dần thay thế cho cây họ đậu trong vụ Xuân Hè. Với tiềm năng phát triển của cây mè nên hầu hết nông dân ở 2 huyện Ô Môn (TP. Cần Thơ) và Bình Tân (Vĩnh Long) đã mạnh dạn phát triển cây mè sau khi thu hoạch lúa vụ Đông Xuân. 

Làm đất: Hạt mè rất nhỏ do đó cần làm đất kỹ vì nếu không làm đất kỹ, sạ không đều, hạt sẽ bị vùi lấp. Cần cày sâu 25cm, bừa lại nhiều lần cho đất nhuyễn trước khi sạ để hạt mè dễ tiếp xúc với đất, cây mọc tốt. Nếu không làm đất, sau khi thu hoạch lúa xong cho nước vào ruộng từ 1 - 2 ngày đến khi độ ẩm của đất đạt từ 70 - 80%, tháo nước ra, đánh rãnh thoát nước kích thước khoảng 1 lớp leng và tiến hành sạ mè. Ở các chân ruộng thấp, nên lên líp cao 30 cm rộng 1m, rãnh rộng 40 cm để thoát nước (nhất là trồng vào mùa mưa). 

Vai trò của phân bón trên cây mè

- Phân đạm: đạm giúp cho cây phát triển tốt trong điều kiện đất canh tác nghèo dinh dưỡng. Tuy nhiên, nếu bón nhiều đạm, cây dễ bị nhiễm bệnh. Khi bón đạm phải cân đối với lân. Bón thúc đạm là biện pháp làm gia tăng năng suất mè.

- Phân lân: lân giúp cho cây hấp thu đạm và phát triển cân đối, sự hấp thu lân, đạm và kali có liên quan đến sự phát triển tốt của cây. Tuy nhiên, nhiều vùng đất trồng mè không cần phải bón phân lân vì trong đất còn lượng lân để cho cây phát triển.

- Phân kali: Qua phân tích trái cho thấy, hàm lượng kali cao trong trái, là loại cây cho dầu nên kali rất cần cho cây.

- Phân vi lượng: mè ít cần các loại phân vi lượng, nhiều thí nghiệm cho thấy mè cần các loại phân đa lượng như: đạm, lân và kali.
 
Bón phân: Bón phân cho mè phải sử dụng phân dễ tiêu và bón sớm. Nhất là trong điều kiện sử dụng phân hữu cơ. Có thể sử dụng công thức 60-60-30. Riêng ở vùng thâm canh mè thì sử dụng công thức 90-60-30. Lượng phân bón có thể chia làm hai hoặc ba lần bón tùy theo thời gian sinh trưởng của từng giống.

Đối với những giống có thời gian sinh trưởng 80-90 ngày thường bón hai lần:
- Bón lót 1 ngày trước khi gieo 1/2 đạm toàn bộ lân và kali.
- Bón thúc 1/2 đạm còn lại 30 ngày sau khi gieo.

Đối với những giống có thời gian sinh trưởng trên 90 ngày chia làm ba lần bón.
- Bón lót 1/3 đạm và toàn bộ lân và kali một ngày trước khi gieo.
- Bón thúc 1/3 đạm 30-35 ngày sau khi gieo.
- Bón thúc 1/3 đạm 45-50 ngày sau khi gieo.

Thường bón đạm cho cây chỉ có 60-70% cây hút đạm còn 30-40% mất đi do rửa trôi, trực di, bốc hơi nên chia làm nhiều lần bón cây dễ hấp thụ hơn. Do đó để tiết kiệm chi phí cũng như hạn chế thất thoát đạm cần sử dụng các loại phân tiết kiệm Đạm như Zoorea F1 của công ty Sitto Việt Nam, 5kg/1000 m2 (50 kg/ha) kết hợp các loại phân NPK có hàm lượng Silic cao như Sitto Phat 16-8-16-12SiO2+TE, 10kg/1000 m2 (100 kg/ha).
- Mè trồng rất dày nên tốt nhất là bón bằng cách bỏ vào nước, tưới vào gốc.

Gieo hạt: Hạt trước khi gieo phải xử lý hột với Copper-zinc hoặc Copper-B nồng độ 2% trộn đều vào hạt. Trên những chân ruộng lúa nổi, sạ trước hoặc sau khi thu hoạch lúa. Để đảm bảo cho mè được sạ đều, nên trộn hạt giống với cát theo tỷ lệ 2 cát/1 mè. Lượng hạt giống cần dùng là 8-18 kg/ha. Sạ xong dùng chà tre kéo ngược gió để hạt mè rơi đều xuống đất. Ba ngày sau khi sạ hạt bắt đầu nảy mầm. Lúc này nên tránh bơm nước và giữ cho ruộng khô, nếu cho nước vào thì mè sẽ bị thối hoàn toàn.
 
Tưới tiêu nước: Tuy mè không cần nước nhưng thiếu nước năng suất không cao. Mè cần nhiều nước từ khi gieo đến ra hoa đầu tiên. Sau đó giảm dần và ngưng tưới nước khi có trái chín đầu tiên. Trên đất có điều kiện thoát nước tốt, có thể tưới tràn sau đó cho nước rút nhanh qua các rãnh, đất thoát nước kém nên dùng vòi phun. Mè là cây chịu úng kém nên khi trồng vào mùa mưa (Xuân Hè) phải xẻ rãnh thoát nước.
 

Tỉa cây: Sau khi gieo khoảng 10 - 15 ngày nên tỉa bớt cây ở những chỗ mật độ quá dày. Sau đó khoảng 10 - 12 ngày tỉa đợt 2 để định số cây. Sau khi tỉa, định số cây còn lai phân bố đều với mật độ khoảng 30 - 50 cây/m2.

Phòng trừ sâu bệnh: Hầu hết các loại bệnh xảy ra trên lá và trên thân. Với một số loại bệnh và biểu hiện như sau:

Bệnh héo tươi: do nấm Fusarium oxysporium f. sesami gây ra, nấm này thường làm chết cây con. Do đó phải xử lý hạt trước khi gieo bằng CuSO4 hoặc Copper-zin, nồng độ 2%, nếu trị bệnh dùng Copper-B để trị.

Đốm lá: do vi khuẩn Pseudomonas sesami tấn công, làm cho lá có những đốm trắng viền vàng, sau đó bị thủng, lá bị rụng có thể dùng Copper-B để trị.
 

Đốm phấn: do nấm Oidium sp gây nên, bệnh lan truyền rất nhanh, phòng trị bằng Afugan 30 EC.

Bệnh khảm: đây là bệnh quan trọng khi trồng mè, do rầy xanh truyền các virus gây ra xoắn lá.

Bệnh khó trị, do đó phải diệt tác nhân là rầy. 

Thu hoạch: Mè ra hoa kết trái suốt thời gian sinh trưởng, do đó xác định thời gian thu hoạch đúng lúc sẽ làm hạn chế mất hạt do nứt trái, hạt rơi xuống đất. Thu hoạch khi thấy lá bên dưới vàng và trái có những đốm đen nhiều.
Khi thu hoạch có thể dùng dao, lưỡi hái cắt sát gốc, cũng có nơi người ta nhổ mè bằng tay, xong bó thành từng bó, dựng chụm đầu bó lại để phơi trên ruộng 3-4 nắng. Nếu trồng diện tích ít đem về nhà ủ, treo lên cho lá rụng bớt một phần và đem phơi trên sân xi măng hoặc đem phơi vài nắng, khi mè bắt đầu khô dùng cây quất nhẹ trên thân trái nứt hạt sẽ rơi ra ngoài. Nếu dùng hạt làm giống chỉ phơi nơi thoáng mát.
( Vui lòng nhập Tiếng Việt có dấu )
0
© Copyright 2013 . All rights reserved
Design by Vitda.





CÔNG TY TNHH SITTO VIỆT NAM        

Số 4 đường 3A, KCN Biên Hòa 2, Đồng Nai.
Điện thoại: (+84-028) 629.60.736 - 37
Hotline: (+84-028) 222.97.399
Email: sittovietnam@gmail.com
Người đại diện: Ông Theerapong Ritmak
Giấy chứng nhận đầu tư số: 472023000476, cấp ngày 4/4/2001
(chứng nhận thay đổi lần thứ năm ngày 30/6/2015)
do Ban Quản lý Các KCN Đồng Nai cấp.